Düşük faiz siyaseti olmasa ne olurdu?

RAM

New member
Amerikan Merkez Bankası Fed başta olmak üzere tüm dünyada merkez bankaları artan enflasyona karşı faiz arttırırken Türkiye’de tam bilakis bir atak daha geldi.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Para Siyaseti Heyeti (PPK) Ağustos toplantısında beklentilerin bilakis siyaset faizini yüzde 14’ten yüzde 13’e indirdi.

Ekonomistlerin neredeyse tamamı Merkez Bankası’nın siyaset faizine dokunmayacağını düşünüyordu. Türkiye uzun müddettir düşük faiz siyaseti yürütürken bu süreçte hem TL kıymet kaybediyor birebir vakitte enflasyon yükseliyor. Pekala Türkiye şu an ısrar ettiği düşük faiz siyasetini uygulamamış olsaydı ne olurdu?

Eğilmez: Dolar 11, enflasyon yüzde 25 olabilirdi

Güngör Uras’ın anısına İstanbul Sanayi Odası’nda düzenlenen Ayşe Teyze’nin İzinde ‘Türkiye İktisadına Bakış’ Paneli’nde konuşan ekonomist Mahfi Eğilmez’e bakılırsa Türkiye, iktisatta attığı her adımla yeni riskler oluşturmaya ve ekonomiyi sıkıştırmaya devam ediyor.

Mahfi Eğilmez, “Türkiye bırakın faiz arttırmayı, faize hiç dokunmasaydı yani yüzde 19’larda bıraksaydı. Çok büyük bir ihtimalle şu an enflasyon yüzde 25’ler civarında olacaktı. Yaptığım hesaplamalara nazaran de şu an dolar 11-12 düzeylerinde dengelenmiş olacaktı” sözlerini kullandı.

Şu an Türk Lirası, Amerikan Doları karşısında 18 düzeyinde seyrederken yıllık enflasyon ise yüzde 80’e dayandı.

DW Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Sagam Strateji Danışmanlık Kurucusu Murat Sağman da benzeri bir hesabın altını çiziyor. Türkiye’nin iktisat siyasetlerinde bilimin gerçeklerinden, temel iktisat kurallarından uzaklaştığını anlatan Murat Sağman’a göre bu anlayış bir süre daha devam edecek.

Enflasyon da kur da risk pirimi de düşük olurdu

Eylül ayındaki indirimleri bir kenara bırakıp faizin sabit tutulması halinde bile Türkiye iktisadının bugünkü halinden epeyce daha âlâ yerlerde olacağını düşündüğünü söz eden Sağman, “Enflasyon epeyce büyük ihtimalle yüzde 30’ların altında kalacaktı. Dolar ise Türk Lirası karşısında şu an 10-11 bandında seyrediyor olabilirdi. Ayrıyeten Türkiye’nin risk primi şu an olduğundan fazlaca daha düşük düzeylerde olacaktı” diyor.

Dünyada öteki bir örneği yok

Dünyadaki tüm büyük merkez bankalarının enflasyonu düşürmek ve kendi vatandaşlarını korumak için faiz arttırdığını vurgulayan Sağman, “Biz bu süreçte faiz indiren 3 ülkeden biriyiz. Başkaları Çin ve Rusya. Çin’de enflasyon yüzde 2.7, Rusya’da yüzde 15, bizde ise resmi enflasyon yüzde 80. Dünyada Türkiye üzere öbür bir ülke epey maalesef. Tüm kuralların haricinde hareket ediyoruz” sözlerini kullanıyor.

Sagam Strateji Danışmanlık Kurucusu Murat SağmanFotoğraf: Privat

Kur üzerinde üst istikametli baskı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Eğitim ve Teknoloji Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Atılım Murat ise DW Türkçe’ye yaptığı değerlendirmede, bu ayki faiz indiriminin şaşırtan olduğunu vurguladı.

Aslında uzun müddettir kulislerde bir faiz indirimi söylentisi olduğunu lakin geçen ay faizlerin sabit tutulmasının bu söylentileri boşa çıkardığını lisana getiren Atılım Murat, “Bu ay aksisi bir atılım gelince ben de şaşırdım lakin şu an oluşan tabloda faiz indirimlerinin devam edeceğini görüyoruz. Bunun da piyasaya yansımalarını görüyoruz ve mümkün faiz indirimi ile birlikte kur üstündeki yukarı istikametli baskı sürecektir” diyor.

Tek haneli faizle seçim

Atılım Murat, seçim devrine girilirken Türkiye’nin tek haneli faize hakikat gideceğini söylüyor. Merkez Bankası’nın bağımsızlık konusunda bir yükünün kalmadığını hatırlatan Atılım Murat, “Artık Merkez Bankası’nın metinlerinin, kararlarının pek bir manası kalmadı. Artık enflasyonla çaba de Merkez Bankası üzerinden yürütülmüyor. Merkez Bankası, genel ekonomik siyasetinin içine iliştirilmiş bir kurum oldu. Enflasyonla uğraş Hazine ve Maliye Bakanlığı üzerinden yürütülüyor. Fakat enflasyonla asıl uğraş etmesi gereken kurum olan Merkez Bankası’nı bir inisiyatifinin kalmadığını görüyoruz” biçiminde konuşuyor.